TOP MAP EXIT
 
 
ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΝΑΣ
 
     
 

Πραγματογνώμονας είναι κάποιος που καλείται να βοηθήσει στη διαδικασία όταν απαιτείται ειδική τεχνική, επιστημονική ή καλλιτεχνική γνώση για την κατανόηση των γεγονότων ή τη ζύγιση των αποδεικτικών στοιχείων.

Για παράδειγμα, μπορεί να χρειαστεί να ζητήσετε από έναν γιατρό να εξηγήσει τους τραυματισμούς που υπέστη το θύμα και πώς προκλήθηκαν, ή έναν ψυχολόγο ή ψυχίατρο να περιγράψει τα ψυχολογικά χαρακτηριστικά του κατηγορουμένου για να πραγματοποιήσει μια αξιολόγηση προσωπικότητας ή έναν μηχανικό υπολογιστών για να δείξει πώς χρησιμοποιήθηκε ένα πρόγραμμα λογισμικού για τη διάπραξη του εγκλήματος. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο γιατρός, ο ψυχολόγος ή ο μηχανικός υπολογιστών χρησιμοποιούν τις τεχνικές και επιστημονικές γνώσεις τους για να κατανοήσουν καλύτερα τι συνέβη.

Η συνδρομή πραγματογνωμόνων ζητείται από τον δικαστή ή την Εισαγγελία, είτε με δική τους πρωτοβουλία είτε επειδή το έχει ζητήσει ένας από τους συμμετέχοντες στη διαδικασία και λαμβάνουν αμοιβή.

Οι ειδικοί μάρτυρες διεξάγουν πρώτα τις απαραίτητες δοκιμές και στη συνέχεια γράφουν μια έκθεση με τα συμπεράσματά τους για όσα εξέτασαν και αξιολόγησαν. Εάν κληθεί πραγματογνώμονας να εμφανιστεί στη δίκη, θα καταθέσει και θα απαντήσει σε ερωτήσεις σχετικά με τις εξετάσεις που έγιναν και τα συμπεράσματα που εξάγονται από αυτές.

Σύμφωνα με το άρθρο 185 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας:
Το συμβούλιο των πλημμελειοδικών, ύστερα από πρόταση του εισαγγελέα πλημμελειοδικών, καταρτίζει μέσα στο τρίτο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου κάθε χρόνο πίνακα πραγματογνωμόνων κατά ειδικότητες από πρόσωπα που διαμένουν στην έδρα του και είναι κατάλληλα για τη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης, προτιμώντας δημόσιους υπαλλήλους. Στον πίνακα περιλαμβάνονται παιδοψυχίατροι και παιδοψυχολόγοι, και ελλείψει αυτών, ψυχίατροι και ψυχολόγοι εξειδικευμένοι στα θέματα γενετήσιας εκμετάλλευσης και κακοποίησης παιδιών. Ο πίνακας υποβάλλεται στον εισαγγελέα εφετών, που έχει το δικαίωμα να ζητήσει τον Οκτώβριο από το συμβούλιο των εφετών τη μεταρρύθμισή του. Το συμβούλιο των εφετών αποφαίνεται σχετικά τον Νοέμβριο. Ο πίνακας, αφού οριστικοποιηθεί, τοιχοκολλάται στο ακροατήριο του πλημμελειοδικείου και ανακοινώνεται τον Δεκέμβριο κάθε χρόνου από τον εισαγγελέα πλημμελειοδικών στους ανακριτικούς υπαλλήλους της περιφέρειας. Κάθε χρόνο ισχύει, ωσότου συνταχθεί νέος πίνακας, ο πίνακας που συντάχθηκε το προηγούμενο έτος.

Αντίστοικα, κατά το άρθρο 204 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, παρ. 1.:
Όταν διεξάγεται ανάκριση ή προανάκριση ή προκαταρκτική εξέταση, εκείνος που διατάσσει πραγματογνωμοσύνη γνωστοποιεί συγχρόνως στον κατηγορούμενο ή τον ύποπτο ή σε αυτόν που υποστηρίζει την κατηγορία, σύμφωνα με το άρθρο 192 τον διορισμό των πραγματογνωμόνων, τον τόπο και το χρόνο διεξαγωγής της πραγματογνωμοσύνης, καθώς και το θέμα της. Όταν διεξάγεται πραγματογνωμοσύνη από τα κατ’ άρθρο 184 εργαστήρια, γνωστοποιείται στα παραπάνω πρόσωπα σύμφωνα με το άρθρο 192 η ανάθεσή της. Μέσα στην οριζόμενη από εκείνον που έκανε το διορισμό εύλογη προθεσμία, αυτά μπορούν να διορίσουν με δικές τους δαπάνες τεχνικό σύμβουλο, που επιλέγεται μεταξύ όσων έχουν την ικανότητα να διοριστούν σύμφωνα με τον νόμο πραγματογνώμονες στη συγκεκριμένη περίπτωση. Εκείνοι που έκαναν τον διορισμό οφείλουν να ειδοποιήσουν εγγράφως αυτόν που διέταξε την πραγματογνωμοσύνη για τον διορισμό του τεχνικού συμβούλου. Η διεξαγωγή της πραγματογνωμοσύνης δεν εμποδίζεται από τη μη εμπρόθεσμη άσκηση του παραπάνω δικαιώματος.